Türkiye'de 15 yaşını doldurmamış çocukların sosyal medya hesabı açmasını yasaklayan ve tüm kullanıcılar için e-Devlet üzerinden yaş doğrulaması zorunluluğu getiren düzenleme, 1 Kasım 2026 itibarıyla yürürlüğe girdi. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından hazırlanan ve 10 Ekim'de Resmi Gazete'de yayımlanan yönetmelik kapsamında, Instagram, TikTok, X, YouTube ve Facebook gibi Türkiye'den erişilebilen yerli ve yabancı tüm sosyal ağ sağlayıcılarında yeni hesap açılışları artık dijital yaş kontrolüne tabi tutulacak.
1 Mayıs 2026'da Resmi Gazete'de yayımlanan 7578 sayılı Kanun değişikliğinin tanıdığı altı aylık hazırlık sürecinin dolmasıyla başlayan uygulama, ilk aşamada yeni açılacak hesapları kapsıyor. Bugünden önce açılmış olan mevcut sosyal medya hesaplarının yaş doğrulama işlemlerini tamamlaması için ise 31 Mart 2027 tarihine kadar geçiş süresi tanındı. Düzenleme yalnızca çocukları değil, 18 yaş ve üzerindeki yetişkin kullanıcıları da kapsıyor; mevcut hesabını kullanmaya devam etmek veya yeni hesap açmak isteyen her yaştan kullanıcının bu doğrulamayı yapması gerekiyor. Türkiye'de ikamet etmeyen veya ülkede geçici olarak bulunan kullanıcılar ise denetimden muaf tutulacak.
Kimlik bilgileri paylaşılmadan dijital belirteç üretilecek
"Sosyal Ağ Sağlayıcı Tarafından Çocuklara Özgü Ayrıştırılmış Hizmet Sunulmasına ve Yaş Doğrulamaya İlişkin Yönetmelik" uyarınca doğrulama işlemleri e-Devlet Kapısı veya e-Devlet mobil uygulaması üzerinden gerçekleştirilecek. Kullanıcılar, e-Devlet hesaplarına giriş yaptıktan sonra Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı'nın yaş doğrulama hizmetini kullanarak tek seferlik bir "yaş doğrulama belirteci" (dijital kod) oluşturacak.
Alınan bu dijital belirteç, ilgili sosyal medya platformunun hesap açılış ekranına veya ayarlar menüsündeki "Yaş Doğrula" bölümüne girilecek. Sosyal ağ sağlayıcısı, belirtecin Siber Güvenlik Başkanlığı tarafından üretildiğini sistem üzerinden teyit ederek kullanıcının yaş grubunu tespit edecek.
Yönetmeliğin 7. maddesine göre, oluşturulan belirteçte kullanıcının adı, soyadı, T.C. kimlik numarası, doğum tarihi veya profilini tanımlayacak herhangi bir kişisel veri yer almayacak. Platformlara iletilen kod yalnızca iki temel sorunun yanıtını içerecek: Kullanıcının 15 yaşını doldurup doldurmadığı ve doldurmuşsa 18 yaşına ulaşıp ulaşmadığı. Sosyal medya şirketleri bu veriyi yaş tespiti dışında hiçbir amaçla kullanamayacak ve kullanıcıların platformlarda gerçek adlarını kullanma zorunluluğu olmayacak.
15-17 yaş grubuna gizli profil ve canlı yayın kısıtlaması
Yaş doğrulaması sonucunda 15 yaşın altında olduğu belirlenen çocukların yeni hesap açma talepleri doğrudan reddedilecek. 31 Mart 2027'ye kadar yapılacak kontrollerde kullanıcı yaşının 15'ten küçük olduğu tespit edilen mevcut hesaplar ise kullanıcı bilgilendirilerek kapatılacak. Kullanıcıların yaş tespiti sonucuna veya hesap kapatma kararına ücretsiz itiraz hakkı bulunacak; itiraz süreci sonuçlanana kadar hesaptaki içerikler ve kişisel veriler silinmeyecek.
15 yaşını doldurmuş ancak 18 yaşına ulaşmamış (15-17 yaş grubu) kullanıcılar ise platformlardan "çocuklara özgü ayrıştırılmış hizmet" kapsamında yararlanabilecek. Sosyal ağ sağlayıcıların bu yaş grubundaki hesaplar için uygulamak zorunda olduğu kurallar şöyle:
- Zorunlu gizli hesap: 15-17 yaş grubundaki kullanıcıların profilleri varsayılan ve zorunlu olarak gizli olacak; platformlar bu hesapları herkese açık hale getirme seçeneği sunamayacak.
- Mesajlaşma ve liste kısıtlaması: Çocuklara sadece takip ettikleri profillerden mesaj gönderilebilecek. Ayrıca diğer kullanıcıların, çocuklara ait hesapların takipçi ve takip ettiği kişilerin listesini görmesine izin verilmeyecek.
- Canlı yayın ve reklam yasağı: Bu yaş grubundaki kullanıcılara canlı yayın açma özelliği ile kişiselleştirilmiş reklam gösterimi kapatılacak.
- Ebeveyn denetimi ve harcama limiti: Aileler için ebeveyn kontrol araçları devreye alınacak. Satın alma, kiralama ve ücretli üyelik işlemleri ebeveyn onayına bağlanabilecek ve bu işlemler için harcama sınırı belirlenebilecek.
Şüpheli durumlarda hesaplar askıya alınacak
Düzenleme, e-Devlet üzerinden yapılan ilk doğrulamanın ardından sosyal medya şirketlerine kendi teknolojik denetimlerini sürdürme yükümlülüğü de getiriyor. Yönetmeliğin 6. maddesi uyarınca, doğrulanmış bir hesabın beyan edilen yaş grubundan farklı biri (örneğin 15 yaş altı bir çocuk) tarafından kullanıldığına dair makul şüphe oluşursa, platform hesabı geçici olarak askıya alacak ve kullanıcıdan e-Devlet üzerinden yeniden yaş doğrulaması yapmasını isteyecek.
Yeni yükümlülüklere uymayan sosyal ağ sağlayıcılarına idari para cezası, reklam yasağı ve kademeli internet trafiği bant daraltma yaptırımları uygulanabilecek. Cumhurbaşkanlığı Siber Güvenlik Başkanlığı ise geçiş sürecinde kamu kurumlarının isim ve logolarını taklit ederek "yaş doğrulama" adı altında kullanıcıları yanıltmayı amaçlayan sahte internet sitelerine karşı uyarıda bulunarak, şüpheli bağlantıların siberguvenlik.gov.tr/ihbar adresine bildirilmesini istedi.
