İspanya Ulaştırma ve Sürdürülebilir Hareketlilik Bakanı Oscar Puente Santiago, Toledo yakınlarında iki hızlı trenin çarpışması sonucu 69 kişinin hayatını kaybettiği facianın ardından görevinden istifa etti. Kazadan altı gün sonra mecliste milletvekillerine bilgi veren Puente, aynı zamanda 29 Kasım'da yapılacak erken genel seçimlerdeki adaylığını da geri çektiğini duyurdu.
2023 yılından bu yana bakanlık görevini yürüten 58 yaşındaki Puente, Temsilciler Kongresi Daimi Komisyonu'nda saatler süren oturumun sonunda kararını açıkladı. Kazanın hemen ardından istifa etmeme yönünde açıklamalar yapan Bakan, gerekçesini "siyasi onur, tutarlılık ve mağdurlarla empati" sözleriyle ifade etti. İspanya Sosyalist İşçi Partisi'nin (PSOE) Valladolid kenti liste başı adayı olan Puente, seçim listelerinden de adını sildirdi.
"İspanya gibi bir ülkede bir ulaştırma bakanı, bir yıldan kısa süre içinde bu ağırlıkta iki kazanın ardından onur gereği görevine devam edemez. Kararım siyasi onur kararıdır ve bu şekilde görülmelidir."
Bir yıldan kısa sürede aynı hatta ikinci büyük facia
Puente'yi istifaya götüren süreç, Madrid-Sevilla yüksek hızlı tren hattında dokuz ay arayla yaşanan iki büyük kazaya dayanıyor. Aynı hat üzerinde Ocak 2026'da Kurtuba'ya (Córdoba) bağlı Adamuz yakınlarında meydana gelen kazada 46 kişi yaşamını yitirmişti.
Son facia ise 28 Ekim Çarşamba günü sabah saat 08.53'te, Toledo iline bağlı Urda ve Los Yebenes mevkileri arasında gerçekleşti. Toplam 544 yolcunun bulunduğu iki hızlı trenin karıştığı kazada, devlete ait Renfe şirketinin işlettiği AVE hızlı treni, aynı ray üzerinde bekleyen özel Iryo şirketine ait trene arkadan çarptı. Çarpışma sonucunda 54'ü İspanyol, 12'si yabancı uyruklu (kimliği belirlenen 66 kişi arasında) olmak üzere toplam 69 kişi hayatını kaybetti, yaklaşık 200 kişi yaralandı.
Otomatik güvenlik sistemi devre dışı kaldı, kontrol merkezi geçiş izni verdi
Meclisteki konuşmasında kazanın teknik seyrine ilişkin bulguları paylaşan Puente, çarpışmanın güvenlik sistemindeki arıza ve ardından gelen kontrol merkezi kararıyla gerçekleştiğini aktardı. İlk verilere göre, sabah saat 08.30 sularında yaşanan bir bilgisayar arızası, Madrid-Sevilla hattının 63 kilometrelik bölümünde trenler arası güvenli mesafeyi koruyan LZB otomatik güvenlik sistemini devre dışı bıraktı.
Otomatik sistemin kapanmasıyla bölgedeki altı tren durduruldu ve hat yönetimi İspanya'nın demiryolu altyapı kuruluşu Adif'in Madrid'deki Atocha istasyonunda bulunan ana kontrol merkezine geçti. Önündeki Iryo treni ray üzerinde beklerken ve geçişi yasaklayan kırmızı sinyal yanarken, kontrol merkezi arkadan gelen Renfe AVE trenine seyrine devam etme izni verdi. İznin ardından yaklaşık 25 kilometre boyunca saatte 160 kilometrenin üzerinde hızla ilerleyen tren, duran trene çarptı.
Erken seçim öncesi hükümete ve altyapıya yönelik eleştiriler
Kazanın ardından hem sağ muhalefet partileri hem de Başbakan Pedro Sanchez liderliğindeki azınlık koalisyon hükümetinin küçük ortağı Sumar ittifakı, Puente'nin istifasını talep etmişti. Demiryolu sendikaları ve muhalefet, Bakan'ı kazanın tüm sorumluluğunu kontrol merkezindeki tek bir operatöre yüklemeye çalışmakla eleştirdi. Ayrıca 2021 yılında demiryolu ağının serbestleştirilerek özel şirketlere açılmasının ardından artan yolcu ve sefer sayısına karşın bakım yatırımlarının yetersiz kaldığı savunuldu.
İstifa konuşmasında Madrid-Sevilla hattının ihmal edildiği iddialarını reddeden Puente, söz konusu güzergahın yenilenmesi için hükümetin 780 milyon avroluk bir modernizasyon planı başlattığını belirtti. Puente, istifasını açıklamadan birkaç saat önce düzenlediği basın toplantısında ise kazada hayatını kaybedenlerin aileleri ve yaralılar için 30 milyon avroluk bir yardım paketi duyurmuş, ayrıca kontrol merkezi çalışanlarının dinlenme süreleri ile yorgunluk takibini içeren çalışma koşullarının yeniden düzenleneceğini açıklamıştı. Kazanın yaşandığı Madrid-Endülüs hattında bilet satışları aralık ayına kadar durdurulmuş durumda.
