Euro Bölgesi'nde tüketici fiyatları ekim ayında yıllık bazda yüzde 4 artarak Eylül 2023'ten bu yana en yüksek seviyesine ulaştı. Avrupa İstatistik Ofisi'nin (Eurostat) açıkladığı öncü verilere göre, eylül ayında yüzde 3,8 olan yıllık enflasyon, piyasa beklentilerine paralel gerçekleşerek üst üste dördüncü ayında da yükselişini sürdürdü.
Enflasyonun Avrupa Merkez Bankası'nın (ECB) orta vadeli yüzde 2 hedefinin iki katına çıkması, bankanın aralık ayındaki yılın son toplantısında yeniden faiz artırımına gideceği yönündeki beklentileri güçlendirdi. Ekim ayında tüketici fiyatları bir önceki aya göre ise yüzde 0,4 oranında artış gösterdi.
Enerji maliyetleri yıllık bazda yüzde 20,8 arttı
Ekim ayındaki fiyat artışlarının ana sürükleyicisi, Orta Doğu'da devam eden çatışmaların ve yaklaşan kış mevsiminin tetiklediği enerji maliyetleri oldu. Eylül ayında yıllık yüzde 18,9 artan enerji fiyatları, ekimde yüzde 20,8'e fırlayarak manşet enflasyonu yukarı taşıdı.
Enerji şokunun tedarik zinciri üzerinden market raflarına yansımasıyla birlikte taze meyve, sebze ve et gibi işlenmemiş gıda ürünlerindeki yıllık fiyat artışı yüzde 4'ten yüzde 4,6'ya hızlandı. Enflasyon sepetindeki ana harcama gruplarının ekim ayı yıllık değişimleri şu şekilde kaydedildi:
- Enerji: Yüzde 20,8 (Eylülde yüzde 18,9)
- Hizmetler: Yüzde 3,3 (Eylülde yüzde 3,2)
- Gıda, alkol ve tütün: Yüzde 1,6 (Eylülde yüzde 1,3)
- Enerji dışı sanayi ürünleri: Yüzde 1,2 (Eylülde yüzde 1,1)
Oynaklığı yüksek enerji ve gıda fiyatlarını dışarıda bırakan çekirdek enflasyon ise ekim ayında değişiklik göstermeyerek yıllık yüzde 2,5 seviyesinde sabit kaldı. Morningstar Avrupa Piyasaları Baş Stratejisti Michael Field, çekirdek enflasyonun hızlanmamasını olumlu bir işaret olarak değerlendirerek, İran savaşından kaynaklanan enerji maliyetlerinin henüz genel ekonomiye tam olarak yayılmadığını belirtti.
İtalya'da sert yükseliş, Almanya'da vergi indirimi etkisi
Euro Bölgesi'ni oluşturan 21 üye ülkenin 13'ünde yıllık enflasyon hızlanırken, altısında geriledi, ikisinde ise sabit kaldı. Blok içindeki büyük ekonomiler arasında en keskin yükseliş İtalya'da yaşandı; ülkede eylülde yüzde 4,2 olan yıllık enflasyon ekimde yüzde 5,6'ya çıktı. Fransa'da oran yüzde 3,4'ten yüzde 3,8'e, Hollanda'da ise yüzde 3'ten yüzde 3,3'e yükseldi. Bölge genelinde en yüksek yıllık enflasyon yüzde 6,1 ile Litvanya'da ve yüzde 6 ile Bulgaristan'da ölçüldü.
Avrupa'nın en büyük ekonomisi Almanya ise genel eğilimden ayrıştı. Ülkede 1 Ekim itibarıyla yürürlüğe giren geçici akaryakıt vergisi indiriminin etkisiyle yıllık enflasyon yüzde 3,3'ten yüzde 2,8'e geriledi. İspanya'da da yıllık oran yüzde 5'ten yüzde 4,9'a hafif bir düşüş kaydetti.
Avrupa Merkez Bankası'ndan aralıkta faiz artırımı sinyali
Avrupa Merkez Bankası, geçen ayki toplantısında politika faizini yüzde 2,5 seviyesinde sabit tutmuş ancak enflasyon görünümünde iyileşme sağlanmaması halinde sıkılaştırma adımlarının sürebileceği mesajını vermişti. Verilerin açıklanmasının ardından değerlendirmelerde bulunan Almanya Merkez Bankası (Bundesbank) Başkanı Joachim Nagel, fiyat baskılarının hafiflememesi durumunda aralık ayında yeni bir faiz artırımına ihtiyaç duyulabileceğini ifade etti.
ING Küresel Makro Araştırma Başkanı Carsten Brzeski, manşet enflasyonun seyrinin Orta Doğu'daki savaş ve petrol fiyatlarına bağlı kalmaya devam ettiğini vurguladı. Brzeski, düşük doğal gaz depolama seviyeleriyle birleşen kış ısınma sezonunun önümüzdeki haftalarda gaz fiyatlarını yukarı itebileceğini ve bunun yeni yılın başında perakende fiyatlarına yansıyacağını öngördü.
Pantheon Macroeconomics ekonomistleri Claus Vistesen ve Melanie Debono ise yayımladıkları bilgi notunda, enflasyonun kasım ayında yüzde 4,1'e, aralıkta yüzde 4,3'e ve Ocak 2027'de yüzde 4,5 ile zirveye ulaşmasını beklediklerini açıkladı. Ekonomistler, ECB'nin aralık toplantısında enflasyon tahminlerini yukarı yönlü revize etmek zorunda kalacağını ve önce aralıkta, ardından Mart 2027'de 25'er baz puanlık iki faiz artırımına gideceğini tahmin ediyor. Eurostat, ekim ayı enflasyonuna ilişkin nihai ve ayrıntılı verileri 18 Kasım 2026'da yayımlayacak.
