Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Türkiye Cumhuriyeti'nin kuruluşunun 103. yıl dönümü ve Türk Devletleri Teşkilatı (TDT) 13. Zirvesi dolayısıyla 29 Ekim 2026 akşamı Ankara'da konuk ülke liderlerini ağırladı. Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'ndeki Beştepe Millet Sergi Salonu'nda düzenlenen resmi akşam yemeğinde konuşan Erdoğan, Türk dünyası arasındaki dayanışmaya vurgu yaparak önümüzdeki dönemi "Türk asrı" haline getirmek için ortak mücadele vereceklerini açıkladı. Liderler buluşması sırasında ABD Başkanı Donald Trump da Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı telefonla arayarak zirve için başarı dileklerini iletti.
Neler oldu?
Başkent Ankara, 29-30 Ekim 2026 tarihlerinde "Türk Yüzyılı: Dilde, Fikirde, İşte Birlik" temasıyla düzenlenen Türk Devletleri Teşkilatı 13. Devlet ve Hükümet Başkanları Zirvesi'ne ev sahipliği yapıyor. Yarın gerçekleştirilecek ana liderler oturumu öncesinde Cumhurbaşkanı Erdoğan, Cumhuriyet Bayramı kutlamaları kapsamında konuk devlet ve hükümet başkanları ile heyetleri onuruna resmi bir akşam yemeği verdi.
Erdoğan, konuşmasına Cumhuriyet'in kurucusu Gazi Mustafa Kemal Atatürk başta olmak üzere Milli Mücadele kadrolarını, şehitleri ve gazileri anarak başladı. Türkiye Cumhuriyeti'nin 103. kuruluş yıl dönümünü "aile meclisi" olarak nitelendirdiği Türk Devletleri Teşkilatı üyeleriyle birlikte kutlamanın heyecanını yaşadıklarını belirten Erdoğan, Türkiye'nin 86 milyon vatandaşının ortak çatısı olarak her alanda kazanımlarını artırdığını ifade etti.
"Cumhuriyetimizin kurucu iradesi 103 sene evvel nasıl yedi düveli diz çöktürerek bu vatanı işgalden kurtarmışsa, biz de hedeflerimizle aramıza girmeye çalışanları aynı şekilde bertaraf etmekte kararlıyız. Türk dünyası olarak tam bir dayanışma, karşılıklı saygı ve kardeşlikle önümüzdeki dönemi Türk asrı yapmak için mücadele edeceğimize yürekten inanıyorum."
Beştepe'deki resmi akşam yemeğine ve zirve kapsamındaki etkinliklere katılan üst düzey isimler şunlar oldu:
- Kazakistan: Cumhurbaşkanı Kasım Cömert Tokayev
- Kırgızistan: Cumhurbaşkanı Sadır Caparov
- Özbekistan: Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev
- Türkmenistan: Devlet Başkanı Serdar Berdimuhamedov
- Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC): Tufan Erhürman (Cumhurbaşkanı)
- Azerbaycan: Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov (Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'e vekaleten)
Akşam yemeği devam ederken diplomatik açıdan dikkat çeken bir telefon görüşmesi de gerçekleşti. İletişim Başkanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre, ABD Başkanı Donald Trump, Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı telefonla arayarak hem 29 Ekim Cumhuriyet Bayramı'nı kutladı hem de TDT 13. Zirvesi için başarı dileklerini sundu. Erdoğan ise 24 saat içinde ikinci kez görüştüğü ABD Başkanı'na, yemekte bulunan mevkidaşlarının selamlarını ileterek zirvede 200 milyonu aşan nüfusuyla Orta Asya'da istikrar ve güvenin adresi haline gelen teşkilatı ileriye taşıyacak kararlar alınacağını belirtti.
Arka plan
Türk Devletleri Teşkilatı'nın 13. Zirvesi, Türk düşünce tarihinin önemli isimlerinden İsmail Gaspıralı'nın "Dilde, fikirde, işte birlik" şiarından ve Türkiye'nin "Türk Dünyası Yüzyılı" vizyonundan ilham alınarak organize edildi. Zirve programı kapsamında liderler, akşam yemeği öncesinde Ankara'da Türk Devletleri Medeniyet Parkı'nın açılışına katılarak birlikte fidan dikti ve Orhun Yazıtları anıtı önünde hatıra fotoğrafı çektirdi.
Zirve öncesinde ikili ilişkilerde somut adımlar da atıldı. Cumhurbaşkanı Erdoğan ile Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev'in Cumhurbaşkanlığı Külliyesi'nde gerçekleştirdiği görüşmenin ardından iki ülke arasında ticaret, sosyal güvenlik ve gümrük kapılarından geçen taşıt ile eşyalara dair ön bilgi değişimini kapsayan 5 ayrı anlaşma ve protokol imzalandı. Anlaşmalara Türkiye adına Ticaret Bakanı Ömer Bolat ile Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanı Vedat Işıkhan imza koydu.
Öte yandan zirvenin en çok konuşulan diplomatik detaylarından biri Azerbaycan Cumhurbaşkanı İlham Aliyev'in Ankara'daki programa katılmaması oldu. Son dönemde Ankara ile Bakü arasındaki ilişkilerde yaşanan gerilim nedeniyle katılımı merak konusu olan Aliyev'in yerine, zirvede Azerbaycan heyetine Dışişleri Bakanı Ceyhun Bayramov başkanlık etti. Cumhurbaşkanı Erdoğan, konuşmasında diğer liderlerle birlikte Bayramov'a da katılımlarından ötürü teşekkür etti.
Neden önemli?
Türk Devletleri Teşkilatı, üye ve gözlemci ülkelerle birlikte 200 milyonu aşkın bir nüfusu ve Doğu ile Batı arasındaki en kritik enerji ve ticaret koridorlarını temsil ediyor. Zirvenin Türkiye Cumhuriyeti'nin 103. kuruluş yıl dönümü olan 29 Ekim'e denk getirilmesi, Ankara'nın Türk dünyası ile entegrasyonu ulusal dış politikasının merkezine yerleştirdiğinin sembolik bir göstergesi olarak değerlendiriliyor.
Ekonomik ve ticari açıdan Özbekistan ile imzalanan Tercihli Ticaret Anlaşması tadil protokolü ve sınır geçişlerini kolaylaştıran düzenlemeler, bölge ülkeleri arasındaki ticaret hacmini hızlandırmayı hedefliyor. Ayrıca sosyal güvenlik alanında atılan imzalar, bu ülkelerde çalışan Türk vatandaşları ile Türkiye'deki soydaşların çalışma haklarının güvence altına alınması açısından doğrudan vatandaşların hayatına dokunan sonuçlar barındırıyor.
Bundan sonra ne olacak?
Ankara'daki diplomatik trafik 30 Ekim 2026 Cuma günü gerçekleştirilecek olan Türk Devletleri Teşkilatı 13. Liderler Zirvesi'nin resmi oturumuyla devam edecek. Cumhurbaşkanı Erdoğan'ın başkanlık edeceği oturumda, üye ülkeler arasındaki ekonomik entegrasyon, ulaştırma koridorlarının geliştirilmesi, bölgesel güvenlik ve kurumsal işbirliğini güçlendirecek stratejik kararların alınması bekleniyor.
Oturumun sonunda liderlerin ortak bir bildiriye imza atarak önümüzdeki dönemin yol haritasını belirleyen Ankara Deklarasyonu'nu kamuoyuna açıklaması öngörülüyor. Zirve marjında ayrıca konuk devlet başkanları arasında ikili görüşmelerin sürdürülmesi ve Türkiye'nin ev sahipliğinde yeni işbirliği mekanizmalarının duyurulması gündemde yer alıyor.
