Yılın dördüncü ve son Enflasyon Raporu'nu açıklayan Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası (TCMB), yüzde 28 seviyesindeki 2026 yıl sonu enflasyon beklentisini 1,5 puanlık artışla yüzde 29,5'e yükseltti. Raporun sunumunu İstanbul Finans Merkezi'nde bulunan TCMB yerleşkesindeki toplantıda gerçekleştiren Başkan Fatih Karahan, Orta Doğu'da devam eden savaşa bağlı jeopolitik riskler ile yüksek enerji maliyetlerinin enflasyondaki düşüş hızını kestiğini ifade etti.
Banka, 13 Ağustos'ta yayımladığı üçüncü raporda da yıl sonu tahminini yüzde 26'dan yüzde 28'e çekmişti. Son revizyonla birlikte 2026 yılı için gerçekleşmesi beklenen enflasyon tahmini yükseltilirken, bu yıl için belirlenen yüzde 24'lük ara hedef sabit tutuldu. Böylece Merkez Bankası'nın yıl sonu tahmini ile ara hedefi arasındaki fark 5,5 puana ulaştı.
2027 ve 2028 ara hedeflerinde sert yükseliş
Enflasyon Raporu'ndaki en belirgin değişiklik gelecek yılların tahmin ve ara hedeflerinde yapıldı. Enerji piyasalarında 2027 yılında hızlı bir normalleşme olmayacağı varsayımıyla orta vadeli patika yeniden çizildi. Karahan, fiyat istikrarına ulaşma takvimini şu sözlerle açıkladı:
"2026 yıl sonu enflasyon tahminimizi yüzde 29,5 olarak yukarı yönlü güncelledik. Enflasyonun; 2027 yıl sonunda ara hedeflerimiz olan yüzde 21'e, 2028 yıl sonunda yüzde 13,5'e, 2029 yıl sonunda yüzde 9'a geriledikten sonra, orta vadede enflasyon hedefi olan yüzde 5 seviyesinde istikrar kazanacağını öngörüyoruz."
Güncellenen raporda öne çıkan yeni tahmin ve varsayımlar önceki raporla karşılaştırıldığında tablo şöyle şekillendi:
- 2026 yıl sonu enflasyon tahmini: Yüzde 28'den yüzde 29,5'e çıkarıldı (Ara hedef yüzde 24 olarak korundu).
- 2027 yıl sonu enflasyon tahmini ve ara hedefi: 6 puan artışla yüzde 15'ten yüzde 21'e yükseltildi.
- 2028 yıl sonu enflasyon tahmini ve ara hedefi: 4,5 puan artışla yüzde 9'dan yüzde 13,5'e çekildi.
- Gıda enflasyonu varsayımı: 2026 sonu için yüzde 28,5'ten yüzde 31,3'e, 2027 sonu için yüzde 24'e güncellendi.
- Ham petrol fiyatı varsayımı: 2026 ortalaması için varil başına 87,8 dolardan 97,2 dolara, 2027 için 76,4 dolardan 86,7 dolara çıkarıldı.
Tahminleri savaş, enerji maliyetleri ve OVP değiştirdi
Merkez Bankası'nın tahmin patikasını yukarı çekmesinde dört temel unsur belirleyici oldu. İlk sırada Hürmüz Boğazı üzerinden enerji sevkiyatının normalleşmesine dair beklentilerin zayıflaması ve bölgedeki çatışmaların beklenenden kalıcı hale gelmesi yer alıyor. Karahan, doğal gaz fiyatlarındaki artışın petrolden daha keskin olduğunu, ekim ayı itibarıyla enerji grubunda yıllık enflasyonun yüzde 51,4'e ulaştığını vurguladı.
Enerji arzındaki aksaklıklar, yükselen rafineri marjları ve Kızıldeniz'deki gerilimle artan taşımacılık maliyetleri ithalat fiyatlarını da yukarı taşıdı. Bu doğrultuda 2026 yılı ithalat birim değer endeksi varsayımı yüzde 6,9'dan yüzde 10,6'ya yükseltildi. Artan nakliye ile enerji giderleri tarımsal emtia görünümüyle birleşerek gıda enflasyonu beklentilerini bozarken, yeni Orta Vadeli Program (OVP) kapsamında netleşen yönetilen ve yönlendirilen fiyat düzenlemeleri de revizyona eklendi.
"Tahmin güncellemesi gevşeme sinyali taşımıyor"
Ekim ayında yüzde 29,8 olarak gerçekleşen yıllık tüketici enflasyonunun, baz etkisi nedeniyle kasım ayında düşüşüne ara verebileceğini belirten Karahan, buna karşın enflasyonun ana eğilimindeki yavaşlamanın sürdüğünü ifade etti. Ekim ayında enerji dışındaki tüm ana gruplarda yıllık enflasyonun gerilediğine işaret eden TCMB Başkanı, hizmet grubunda yıllık enflasyonun yüzde 36,6'ya, son üç aylık yıllıklandırılmış eğilimin ise yüzde 30,9'a indiğini aktardı.
Tahminlerdeki yukarı yönlü revizyonun para politikasında bir esneme anlamına gelmediğini belirten Karahan, "Enflasyon tahmin güncellemesi gevşeme sinyali taşımıyor" dedi. İç talepteki zayıflamanın dezenflasyon sürecini desteklediğini ve toplam kredi büyümesinin yüzde 20 civarına gerilediğini kaydeden Karahan, para politikası kararlarının tek bir aylık veriye göre değil, birkaç aylık eğilime bakılarak ihtiyatlı ve sıkı duruşla şekillendirileceğini söyledi.
TCMB'nin yüzde 29,5'lik yeni yıl sonu tahmini, Piyasa Katılımcıları Anketi'nin ekim sonuçlarında yer alan yüzde 29,6'lık piyasa beklentisiyle neredeyse aynı seviyede buluştu. Ancak 2027 yılı için açıklanan yüzde 21'lik yeni hedef, piyasanın yüzde 23,3 düzeyindeki beklentisinin 2,3 puan altında kalmaya devam ediyor.
İlgili haber: Merkez Bankası enflasyon raporu 12 Kasım Perşembe günü açıklanacak
